Βρέθηκαν 21 μαθήματα
ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΠΕΡΙΟΧΗ

ΒΑΘΜΙΔΑ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ

ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΟ ΙΔΡΥΜΑ

ΤΥΠΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ
social sciences  subject

Ανθρωπολογία της Συγγένειας [open course]

Βενετία Καντσά - Προπτυχιακό - (A-)
Tμήμα Κοινωνικής Ανθρωπολογίας και Ιστορίας, Πανεπιστήμιο Αιγαίου

Η συγγένεια υπήρξε το προνομιακό πεδίο μελέτης και έρευνας της ανθρωπολογίας για περίπου έναν αιώνα, μέχρι τη δεκαετία του 1970, όταν το ανθρωπολογικό ενδιαφέρον για τη μελέτη των συγγενειακών σχέσεων μειώθηκε αισθητά ύστερα από την κριτική που δέχτηκαν οι επονομαζόμενες ολιστικές προσεγγίσεις της συγγένειας. Ωστόσο, οι επιδράσεις της συμβολικής προσέγγισης της συγγένειας και των φεμινιστικών αναλύσεων του φύλου, της αναπαραγωγής και της σεξουαλικότητας, αλλά και οι εθνογραφικές καταγραφές των τρόπων με τους οποίους κατασκευάζονται και νοηματοδοτούνται οι συγγενειακές και οικογενειακές σχέσεις στις δυτικές κοινωνίες είχαν ως συνέπεια την ανανέωση του ανθρωπολογικού ενδιαφέροντος για τη μελέτη της συγγένειας και της οικογένειας τις τελευταίες δεκαετίες.

social sciences  subject

Ανθρωπολογία της Συγγένειας και του Φύλου [open]

Βενετία Καντσά - Μεταπτυχιακό - (A-)
ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΝΘΡΩΠΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΙΣΤΟΡΙΑΣ, Πανεπιστήμιο Αιγαίου

Το μάθημα αφορά στη παρουσίαση και ανάλυση των κυριότερων ανθρωπολογικών θεωριών για τη μελέτη της συγγένειας και του φύλου

social sciences  subject

Μνήμη και Προφορική Ιστορία

Ρίκη Βαν Μπούσχοτεν - Προπτυχιακό - (A)
Ιστορίας, Αρχαιολογίας και Κοινωνικής Ανθρωπολογίας, Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας

Η προφορική ιστορία καταγράφει το ζωντανό λόγο μαρτύρων του παρελθόντος και ανοίγει νέους δρόμους για την ανασύνθεση και ερμηνεία της πρόσφατης ιστορίας. Η μοναδική φύση των προφορικών πηγών και των αφηγήσεων ζωής τοποθετεί την προφορική ιστορία στο πεδίο όπου τέμνεται η ιστορία με την ανθρωπολογία και την ψυχολογία της μνήμης. Μέσα από τη μελέτη της βιβλιογραφίας, την πρακτική της εφαρμογή σε συγκεκριμένα παραδείγματα και την ερευνητική πρακτική οι φοιτητές/φοιτήτριες εξοικειώθηκαν με τη μεθοδολογία, την τεχνική και το θεωρητικό προβληματισμό της προφορικής ιστορίας και της μνήμης. Στο πλαίσιο του μαθήματος μια ερευνητική ομάδα 9 φοιτητριών πήραν συνεντεύξεις για τον κινηματογράφο του Βόλου ως μορφή λαϊκής διασκέδασης.

social sciences  subject

Ανθρωπολογία της βίας και των συγκρούσεων

Ουρανία Αστρινάκη - Προπτυχιακό - (A-)
Τμήμα Κοινωνικής Ανθρωπολογίας, Πάντειον Πανεπιστήμιο

Στο μάθημα εξετάζονται πρόσφατες ανθρωπολογικές θεωρήσεις των φαινομένων λανθάνουσας και ανοικτής βίας στις δυτικές και μη δυτικές κοινωνίες οι οποίες τα προσεγγίζουν ως ιστορικά, κοινωνικά, πολιτικά και πολιτισμικά φαινόμενα. Αναλύονται οι προσεγγίσεις της κλασικής κοινωνικής και ανθρωπολογικής θεωρίας και οι κυρίαρχες αντιλήψεις για τη βία στο λεγόμενο «πολιτισμένο κόσμο» οι οποίες την συνδέουν με τη «φύση του ανθρώπου». Διερευνάται ο κεντρικός ρόλος των αντιλήψεων αυτών τόσο στα δυτικά φαντασιακά και κοινωνικές πρακτικές και στην συγκρότηση των δυτικών κοινωνιών και πολιτειών όσο και στην φαντασιακή κατασκευή των μη δυτικών λαών και πολιτισμών ως «άγριων» η οποία συνέβαλε στη νομιμοποίηση της παγκόσμιας δυτικής κυριαρχίας. Τέλος, παρουσιάζονται εθνογραφικά παραδείγματα τα οποία αναδεικνύουν την περίπλοκη σχέση των σχηματισμών της βίας με τους τοπικούς και παγκόσμιους σχηματισμούς της εξουσίας και την παραγωγή κοινωνικών ανισοτήτων, με τη συγκρότηση των τοπικών ιστοριών και των τοπικών ταυτοτήτων.

social sciences  subject

Ανθρωπολογία της Συγγένειας [open course]

Βενετία Καντσά - Προπτυχιακό - (A-)
Tμήμα Κοινωνικής Ανθρωπολογίας και Ιστορίας, Πανεπιστήμιο Αιγαίου

Η συγγένεια υπήρξε το προνομιακό πεδίο μελέτης και έρευνας της ανθρωπολογίας για περίπου έναν αιώνα, μέχρι τη δεκαετία του 1970, όταν το ανθρωπολογικό ενδιαφέρον για τη μελέτη των συγγενειακών σχέσεων μειώθηκε αισθητά ύστερα από την κριτική που δέχτηκαν οι επονομαζόμενες ολιστικές προσεγγίσεις της συγγένειας. Ωστόσο, οι επιδράσεις της συμβολικής προσέγγισης της συγγένειας και των φεμινιστικών αναλύσεων του φύλου, της αναπαραγωγής και της σεξουαλικότητας, αλλά και οι εθνογραφικές καταγραφές των τρόπων με τους οποίους κατασκευάζονται και νοηματοδοτούνται οι συγγενειακές και οικογενειακές σχέσεις στις δυτικές κοινωνίες είχαν ως συνέπεια την ανανέωση του ανθρωπολογικού ενδιαφέροντος για τη μελέτη της συγγένειας και της οικογένειας τις τελευταίες δεκαετίες.

social sciences  subject

Ανθρωπολογία της Συγγένειας και του Φύλου [open]

Βενετία Καντσά - Μεταπτυχιακό - (A-)
ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΝΘΡΩΠΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΙΣΤΟΡΙΑΣ, Πανεπιστήμιο Αιγαίου

Το μάθημα αφορά στη παρουσίαση και ανάλυση των κυριότερων ανθρωπολογικών θεωριών για τη μελέτη της συγγένειας και του φύλου

social sciences  subject

ΕΒΡΑΪΚΕΣ ΤΑΥΤΟΤΗΤΕΣ (σεμινάριο) - Ανοικτό μάθημα

Βασιλική Γιακουμάκη - Προπτυχιακό - (A-)
Ιστορίας, Αρχαιολογίας και Κοινωνικής Ανθρωπολογίας, Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας

Η εβραϊκή ταυτότητα δεν έχει υπάρξει ακόμα αντικείμενο συστηματικής μελέτης από την ανθρωπολογία στον ελληνικό χώρο. Το σεμινάριο αυτό ασχολείται με θέματα διαχείρισης της εβραϊκής κουλτούρας και ιστορίας στη σημερινή Ευρώπη με έμφαση στον ελληνικό χώρο, μέσα από μια ανθρωπολογική οπτική που επιδιώκει να αναδεικνύει την εθνογραφική θέαση. Θα συζητηθούν θέματα όπως: εβραϊκές κοινότητες σε Ελλάδα και Ευρώπη, η πολιτικοποίηση της εβραϊκότητας, η εβραϊκή ταυτότητα ως μνήμη οδύνης, η ‘απουσία’ στη δημόσια σφαίρα και η αναδυόμενη ‘ορατότητα’, πολιτικές πολυπολιτισμικότητας στη "νέα Ευρώπη", σύγχρονος καταναλωτισμός και εμπορευματοποίηση της εβραϊκής κουλτούρας, υπάρχουσα φιλμογραφία.

social sciences  subject

Εισαγωγή στην Ανθρωπολογία της Μουσικής - Ανοιχτό Ψηφιακό Μάθημα

Δάφνη Τραγάκη - Προπτυχιακό - (A-)
Ιστορίας, Αρχαιολογίας και Κοινωνικής Ανθρωπολογίας, Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας

Το μάθημα εστιάζει στη διερεύνηση της μουσικής ως πολιτισμικού φαινομένου που μπορεί να κατανοηθεί σε σχέση με τα κοινωνικά, πολιτικά και ιστορικά συμφραζόμενα. Μέσα από μία κριτική συζήτηση των κυρίαρχων επιστημολογιών παρουσιάζει τους θεωρητικούς και μεθοδολογικούς προσανατολισμούς που έχουν προσδιορίσει την ανθρωπολογική έρευνα του μουσικού ήχου, της μουσικής εμπειρίας και πρακτικής, όπως και τις ερμηνείες και σημασιοδοτήσεις της "μουσικής" στον χώρο και τον χρόνο.

social sciences  subject

Εθνογραφία: Διαμορφώνοντας το σύγχρονο πεδίο

Πηνελόπη, Ρίκη, Δάφνη, Βασιλική Παπαηλία, Βαν Μπούσχοτεν, Τραγάκη, Γιακουμάκη - Προπτυχιακό - (A+)
Ιστορίας, Αρχαιολογίας και Κοινωνικής Ανθρωπολογίας, Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας

Το μάθημα αυτό φέρνει φοιτητές/ριες σε επαφή με τρέχοντα ζητήματα στην εθνογραφική έρευνα, ενώ προσφέρει ευκαιρία για εξάσκηση με βασικές τεχνικές έρευνας. Το μάθημα δεν αποτελεί ιστορική επισκόπηση της μεθοδολογίας της εθνογραφίας. Αντίθετα, ξεκινάει από σημερινούς προβληματισμούς των εν ενεργεία εθνογράφων. Η κεντρική ερώτησή μας θα είναι: ποιο είναι—και ποιο θα μπορούσε να είναι—το «πεδίο» της εθνογραφικής μελέτης στη σύγχρονη συνθήκη. Στην εξερεύνηση του θέματος θα διευρύνουμε τη συζήτηση πέρα από τα κανονικά όρια ώστε να μιλήσουμε για θέματα όπως η μη-ακαδημαϊκη χρήση της ενθογραφίας (π.χ., στο μάρκετιγκ και το στρατό), η χρήση της εθνογραφίας σε άλλες επιστήμες (π.χ., εκπαίδευση), η σχέση της εθνογραφίας με τον πολιτικό ακτιβισμό και, τέλος, οι δυνατότητες ύπαρξης μιας ποιοτικής μεθοδολογίας στο σύγχρονο τεχνοκρατικό πανεπιστήμιο. Το σπονδυλωτό αυτό μάθημα διδάσκεται από τα μέλη του τομέα Κοινωνικής Ανθρωπολογίας. Εντάσσεται στο πρόγραμμα «Ανοικτά Ψηφιακά Μαθήματα» και οι περισσότερες από τις παραδόσεις του θα βιντεοσκοπηθούν. Ενώ το μάθημα απευθύνεται κυρίως σε προπτυχιακούς φοιτητές/ριες κοινωνικής ανθρωπολογίας, φοιτητές/ριες άλλων κατευθύνσεων που έχουν ένα αποδεδειγμένο ενδιαφέρον για στο αντικείμενο και έχουν ήδη παρακολουθήσει ένα αριθμό ανθρωπολογικών μαθημάτων μπορούν να γίνουν δεκτοί στο μάθημα κατόπιν συνεννόησης με τους διδάσκοντες.

social sciences  subject

Εισαγωγή στην Κοινωνική Ανθρωπολογία

Πηνελόπη Παπαηλία - Προπτυχιακό - (A-)
Τμήμα Ιστορίας, Αρχαιολογίας και Κοινωνικής Ανθρωπολογίας, Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας

H κοινωνική ανθρωπολογία μελετάει ανθρώπινες κοινωνίες και πολιτισμούς ολιστικά, αναζητώντας ερμηνείες για τις κοινωνικές σχέσεις, τους τρόπους ζωής, τις συμπεριφορές και τις αντιλήψεις των ανθρώπων. Θέτοντας αναλυτική έμφαση αλλά και προβληματοποιώντας τις έννοιες κοινωνία και πολιτισμός, με βασική μέθοδο την εθνογραφική επιτόπια έρευνα και με τη συγκριτική της διάσταση, η κοινωνική ανθρωπολογία διερευνά τις πολιτισμικές ομοιότητες και διαφορές στο χώρο και το χρόνο. Tο μάθημα κάνει μια ανασκόπηση των βασικών τρόπων ανάλυσης των διαφορετικών μορφών κοινωνικής οργάνωσης όπως τα συστήματα συγγένειας, οικονομικά και πολιτικά συστήματα, κοινωνικά φύλα και ηλικίες, θρησκείες, τελετουργίες, θέτοντας ζητήματα εθνοκεντρισμού και πολιτισμικού σχετικισμού.